Kể chuyện di sản, làm mới cách thức giới thiệu Bảo tàng

Phát biểu tại chương trình, bà Nguyễn Thị Tuyết – Giám đốc Bảo tàng Mặt trận Tổ quốc Việt Nam kiêm Giám đốc Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam cho rằng, “Thanh âm di sản” không đơn thuần là một hoạt động phối hợp tổ chức sự kiện. Đây còn là một cách làm mới trong giáo dục di sản, khi không gian trưng bày của Bảo tàng trở thành môi trường học tập, hiện vật trở thành chất liệu sáng tạo, và các bạn sinh viên trở thành những người trực tiếp kết nối, kể lại những câu chuyện lịch sử, văn hóa tới công chúng.

Khi lịch sử được tiếp cận bằng sự đồng cảm, khi di sản được thể hiện qua lời kể, âm nhạc và nghệ thuật trình diễn, khoảng cách giữa quá khứ và hiện tại dường như được rút ngắn. Những điều tưởng như xa xôi trở nên gần gũi hơn, sống động hơn và có khả năng chạm đến trái tim của người xem.

Trong khuôn khổ sự kiện, diễn ra cuộc thi “Kể chuyện di sản” với sự tham gia của ba đội thi là các sinh viên thuộc Bộ môn Du lịch – Nhà hàng – Khách sạn, Trường Cao đẳng FPT Polytechnic. Với cuộc thi này, các đội khai thác không gian trưng bày tại Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam, lựa chọn một hiện vật hoặc nhóm hiện vật tiêu biểu để xây dựng nội dung thuyết minh theo hình thức kể chuyện về ba chủ đề: “Phụ nữ trong gia đình”, “Phụ nữ trong lịch sử” và “Tín ngưỡng thờ Mẫu: Mẫu – Tâm – Đẹp – Vui”.

Với tư cách là thành viên Ban Giám khảo, TS. Phạm Quốc Quân – Nguyên Giám đốc Bảo tàng Cách mạng Việt Nam nhận định, lớp trẻ hiện nay rất quan tâm đến di sản. Lớp trẻ sáng tạo bằng nhiều cách, qua nghệ thuật, văn học, những câu chuyện. Các sinh viên đã có những nghiên cứu từng nội dung, tìm ra được những từ khóa, hoặc ít nhất là tìm được những hiện vật cốt lõi để khai thác và truyền tải, và có được những câu chuyện kể sinh động, hấp dẫn, có mối quan hệ với người nghe.

Các sinh viên không chỉ giới thiệu kiến thức về hiện vật mà còn truyền tải những câu chuyện lịch sử, văn hóa bằng cách kể gần gũi, sinh động và giàu cảm xúc. Đặc biệt là phần thi sân khấu hóa “Thanh âm di sản”, với ba tiết mục kết hợp kể chuyện, diễn xuất, âm nhạc và nghệ thuật trình diễn.

Trong đó, “Nữ thép kiêu hùng” khai thác hình tượng Mẹ Việt Nam anh hùng, tôn vinh những hy sinh thầm lặng và mất mát của người mẹ Việt Nam trong chiến tranh; “Lam Hạ anh hùng” tái hiện câu chuyện về 10 nữ thanh niên xung phong Lam Hạ, làm nổi bật tinh thần quả cảm, lòng yêu nước và sự cống hiến của tuổi trẻ; “Bắc Lệ đền thiêng” kể về hành trình gìn giữ đền Bắc Lệ và không gian thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu của cộng đồng, qua đó khẳng định ý nghĩa của việc bảo vệ, trao truyền những giá trị văn hóa truyền thống.

Việc lựa chọn kể lại những câu chuyện trên hệ thống trưng bày của bảo tàng, các sinh viên đã cố gắng tìm đến cảm xúc, đến con người và những giá trị nhân văn phía sau mỗi câu chuyện. Qua đó, chương trình góp phần làm mới cách thức giới thiệu và truyền tải di sản tại bảo tàng, đưa những câu chuyện lịch sử, văn hóa đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.